Đừng Vội Chốt Vườn Quá Sớm

Đừng Vội Chốt Vườn Quá Sớm – Bài Học Đắt Giá Mỗi Mùa Sầu Riêng

Mỗi khi mùa sầu riêng bước vào giai đoạn chuẩn bị thu hoạch, không khí tại các vùng trồng lại trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Nhà vườn mong chờ một vụ mùa được giá sau nhiều tháng chăm sóc vất vả. Thương lái cũng tất bật đi khảo sát, đặt cọc, tìm nguồn hàng để đáp ứng nhu cầu thị trường.

Thế nhưng, cũng chính vào thời điểm này, những câu chuyện buồn liên quan đến việc mua bán sầu riêng lại xuất hiện ngày càng nhiều. Có những trường hợp chỉ dừng lại ở việc mất cọc, hủy kèo. Nhưng cũng có những vụ tranh chấp căng thẳng, lời qua tiếng lại, mất tình làng nghĩa xóm, thậm chí xảy ra xô xát chỉ vì vài tấn sầu riêng.

Nhìn lại hầu hết những vụ việc đó, nguyên nhân thường bắt đầu từ một sai lầm rất phổ biến: chốt vườn và nhận cọc quá sớm.

Khi giá cao, ai cũng muốn giữ phần lợi cho mình

Sầu riêng là loại nông sản có giá biến động rất mạnh. Chỉ trong vài tuần, thậm chí vài ngày, giá có thể tăng hoặc giảm hàng chục nghìn đồng mỗi ký.

Khi thị trường đang ở mức giá cao, nhiều nhà vườn lo sợ giá sẽ giảm nên quyết định bán sớm để giữ giá. Có những vườn còn hơn một tháng mới thu hoạch nhưng đã nhận cọc từ thương lái.

Lúc ký kết, cả hai bên đều vui vẻ vì nghĩ rằng mình đã có lợi. Nhưng điều mà không ai đoán trước được chính là sự biến động của thị trường.

Nếu đến ngày cắt, giá sầu riêng giảm mạnh, thương lái sẽ là người chịu áp lực đầu tiên. Họ đã mua với giá cao nhưng đầu ra lại thấp hơn dự kiến. Lợi nhuận không còn, thậm chí có nguy cơ thua lỗ nặng.

Khi đó, nhiều vấn đề bắt đầu phát sinh. Có người viện lý do trái chưa đủ tuổi để kéo dài thời gian cắt. Có người cho rằng cơm chưa đạt, còn sượng nên chưa thể thu mua. Một số trường hợp chỉ lựa những trái đẹp, trái đạt chuẩn và bỏ lại phần hàng xấu cho nhà vườn xử lý.

Tệ hơn nữa là tìm cách thương lượng giảm giá so với mức đã thỏa thuận trước đó.

Lúc này, người thiệt thòi chính là nhà vườn. Trái càng để lâu càng đối mặt với nguy cơ nứt trái, rụng trái hoặc giảm chất lượng. Công sức chăm sóc cả năm trời bỗng trở nên đầy áp lực chỉ vì một hợp đồng được ký quá sớm.

Giá tăng mạnh – Nhà vườn cũng dễ lung lay

Ở chiều ngược lại, không ít trường hợp giá thị trường bất ngờ tăng cao hơn nhiều so với giá đã nhận cọc.

Ví dụ, nhà vườn chốt bán với giá 45.000 đồng/kg. Đến ngày cắt, giá thị trường tăng lên

60.000 đồng/kg. Khoảng chênh lệch lên đến hàng chục nghìn đồng mỗi ký khiến nhiều người không khỏi tiếc nuối.

Một vườn vài tấn trái có thể chênh lệch hàng trăm triệu đồng. Chính vì vậy, một số nhà vườn nảy sinh ý định trả cọc để bán cho người khác với giá cao hơn. Thậm chí có trường hợp cố tình phá vỡ thỏa thuận đã ký. Dù lý do là gì thì hậu quả cuối cùng vẫn là mất uy tín.

Trong nghề nông, chữ tín đôi khi còn quý hơn cả tiền bạc. Một lần thất hứa có thể khiến thương lái ngần ngại hợp tác trong những mùa vụ tiếp theo. Không ít nhà vườn phải mất nhiều năm mới gây dựng lại được niềm tin đã đánh mất.

Những người trồng sầu riêng lâu năm thường có chung một quan điểm: Không nên chốt vườn quá sớm.

Thời điểm phù hợp nhất để thương lượng giá và ký kết mua bán thường là khoảng từ 5 đến 7 ngày trước khi cắt dao đầu tiên. Đây là giai đoạn mà trái đã gần hoàn thiện chất lượng, tuổi trái đã rõ ràng và sản lượng thực tế cũng dễ đánh giá hơn.

Quan trọng hơn, giá thị trường lúc này tương đối sát với thời điểm thu hoạch nên hạn chế được nhiều biến động bất ngờ. Khi giao dịch gần ngày cắt, cả nhà vườn lẫn thương lái đều có nhiều thông tin hơn để đưa ra quyết định chính xác. Nhà vườn bán được đúng giá trị thực của sản phẩm. Thương lái cũng dễ tính toán đầu ra, hạn chế rủi ro về giá. Đó chính là giải pháp giúp cả hai bên cùng có lợi.

Hợp đồng rõ ràng giúp tránh nhiều rắc rối

Một trong những nguyên nhân khiến tranh chấp xảy ra là việc thỏa thuận bằng miệng quá nhiều.

Lúc mới trao đổi, mọi thứ đều rất dễ dàng. Nhưng khi thị trường thay đổi, những nội dung chưa được thống nhất rõ ràng lại trở thành nguyên nhân gây mâu thuẫn. Vì vậy, khi giao dịch sầu riêng, bà con nên làm rõ các nội dung sau:

Xác định chính xác ngày cắt

Ngày cắt cần được ghi nhận cụ thể để tránh tình trạng kéo dài thời gian thu hoạch không có lý do chính đáng.

Quy định rõ tiêu chuẩn cơm và độ chín

Cần thống nhất từ đầu về độ già trái, màu cơm, tỷ lệ sượng hoặc các tiêu chuẩn chất lượng khác.

Khi có quy định cụ thể, cả hai bên đều dễ thực hiện và kiểm tra.

Thống nhất cách phân loại hàng

Loại 1, loại 2 hay hàng xô phải được quy định rõ ràng.

Tránh trường hợp đến ngày thu hoạch mới phát sinh tranh cãi về chất lượng.

Quy định trách nhiệm khi vi phạm

Nếu chậm cắt, bỏ cọc hoặc không thực hiện đúng cam kết thì phải có hướng xử lý cụ thể. Những điều khoản này giúp nâng cao tính trách nhiệm của cả hai bên.

Nhận cọc ở mức hợp lý

Tiền cọc không chỉ là hình thức đảm bảo mà còn thể hiện sự nghiêm túc trong giao dịch. Mức cọc phù hợp sẽ giúp hạn chế đáng kể tình trạng phá vỡ thỏa thuận.

Tự cắt và tự bán – Hướng đi của nhiều nhà vườn hiện nay

Trước những biến động khó lường của thị trường, nhiều nhà vườn đang chuyển sang hình thức tự thuê nhân công thu hoạch rồi đưa hàng trực tiếp đến các kho thu mua hoặc doanh nghiệp xuất khẩu.

Cách làm này tuy vất vả hơn nhưng lại mang đến nhiều lợi ích. Nhà vườn chủ động được thời điểm thu hoạch. Chủ động được việc phân loại trái. Nắm rõ giá bán thực tế của thị trường. Hạn chế tình trạng bị ép giá hoặc phát sinh tranh chấp khi sang vườn.

Đặc biệt, những nhà vườn có sản lượng lớn và có mối liên kết ổn định với doanh nghiệp thường đạt hiệu quả kinh tế cao hơn nhờ giảm bớt các khâu trung gian.

Dĩ nhiên, không phải ai cũng đủ điều kiện để áp dụng phương án này. Nhưng đây vẫn là một hướng đi đáng để bà con tham khảo trong bối cảnh thị trường ngày càng thay đổi.

Làm ăn bền vững không nằm ở việc hôm nay kiếm thêm vài nghìn đồng mỗi ký hay giành phần lợi hơn đối phương. Thành công lâu dài đến từ sự minh bạch, tôn trọng và thiện chí giữa những người cùng tham gia chuỗi giá trị của ngành sầu riêng.

Người nông dân đã phải đối mặt với quá nhiều rủi ro từ thời tiết, sâu bệnh, chi phí vật tư và biến động thị trường.

Tham khảo thêm các sản phẩm chuyên dùng cho nông nghiệp:

• Phân đạm cá – Phân cá hữu cơ cho nông nghiệp
• Đạm đậu nành – Dịch đậu nành thuỷ phân hữu cơ
• Phân Humic hữu cơ 95% Acid Powder
• Phân bón sinh học WEHG – 100% thảo mộc thiên nhiên
• Máy đo pH và độ ẩm đất DM15
• Chế phẩm vi sinh Nấm 3 Màu
• Chế phẩm sinh học Em Gốc (EM1)
• Chế phẩm sinh học Em AG (Em gốc) chuyên dùng ủ phân
• Chế phẩm Trichoderma (Bio-TC)

Vì vậy, hãy hạn chế những rủi ro có thể kiểm soát được bằng cách giao dịch đúng thời điểm, hợp đồng rõ ràng và giữ trọn chữ tín.

Đó mới là nền tảng vững chắc để nhà vườn và thương lái cùng phát triển, cùng hưởng lợi và cùng xây dựng một ngành sầu riêng bền vững trong tương lai.

Tác giả: Minh Như

Mọi thắc mắc về bài viết “Đừng vội chốt vườn quá sớm – Bài học đắt giá mỗi mùa sầu riêng”, vui lòng liên hệ:

CÔNG TY TNHH ĐẦU TƯ THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ TIN CẬY

Địa chỉ: Số 4, Đường số 3, Khu dân cư Vạn Phúc, P Hiệp Bình, TP HCM, Việt Nam

Điện thoại: (028) 2253 3535 – 0902 882 247 – 0909 307 123 – 0902 671 281 – 0903 908 671

Email: kinhdoanh@tincay.com; tincaygroup@gmail.com, tincay@tincay.com

Website: tincay.com | thuysantincay.com | nongnhan.com

Youtube: Cty Tin Cậy | Nông Nhàn | Thuỷ Sản Tin Cậy

Facebook: Công Ty Tin Cậy  | Thủy Sản Tin Cậy | Thông tin nông nghiệp & chia sẻ